Dünyanın bütün yatırımcıları ile aynı piyasada, kaldıraç avantajından yararlanarak 5/24 işlem yapma gibi özellikleri ile herkesin dikkatini çeken forex nedir, ne değildir öğrenmek isteyenlere en anlaşılır haliyle tüm detaylarını bu yazıda özetledik.



Ciddi bir bilgi birikimi ve deneyim gerektiren yatırımlar, küresel ekonomik koşulların gelişmesiyle birlikte çeşitlenmiştir. Eskiden belli yatırım araçlarına odaklanan yatırımcılar, günümüzde sanal paralar gibi farklı alternatifleri kovalar duruma geldi. Doğal olarak döviz bürolarında yatırım yapma düşüncesi tarihe karışmaya başlarken, borsalar belli bir noktaya kadar yenilikçi yatırımcılara hizmet vermektedir.

Uluslararası finans piyasası tanımı ile hayatımıza giren, özellikleri ile yatırımcıları kendine hızla geçen forex, günümüz koşullarına ayak uyduran bir yapıya sahiptir. İşlem özellikleri, piyasa büyüklüğü ve dünyanın bütün yatırımcılarını tek bir çatı altında toplayan yapısı ile yenilikçi yatırımcıların favorisi olmuştur. Elbette ülkemizde olduğu gibi kaybeden – kazanan yatırımcı oranları nedeniyle tepki çektiği de görülmüştür. Ama forex nedir, ne değildir merak edenlerin sayısı hiç azalmamıştır.

Bu yazıda forex piyasasının ne olduğunu merak edenlere, en anlaşılır haliyle 20 maddede tüm detaylarını özetlemek istiyoruz:

Kısaca Forex Nedir?



Uluslararası döviz piyasası olarak karşımıza çıkan forex, dünyanın en büyük ve gelişmiş türev piyasasıdır. Aynı zamanda tezgah üstü piyasa (Over the counter – OTC) olarak da tanımlanan forex, fiziki olmayan alım – satım işlemleri ile dünyanın tüm yatırımcılarını tek bir çatı altında toplamaktadır. Yatırım aracı çeşitliliği yüksektir ve yatırımcılar istediği herhangi bir enstrüman ile hafta sonları hariç 5 günü 24 saat boyunca yatırım yapabilirler.

“Foreign Exchange” kelimelerinden türetilen forex, ülke para birimlerinin takas edilmesi gibi anlamlara sahiptir. Bir ülkenin para birimi ile başka bir ülkenin parası arasındaki farktan yararlanarak, döviz ticareti yapılan küresel bir piyasa şeklinde tanımlanır. Elbette yalnızca dövizlerle işlem yapılmamakta, başka enstrümanlar da yatırımlara konu olmaktadır.

Kaldıraç oranları, çift yönlü işlemler, riskleri durdurmaya yarayan stop loss özelliği ve daha hızlı pozisyon alınabilmesi gibi piyasayı öne çıkaran avantajları bulunmaktadır. Ayrıca belli bir merkezi olmaması sebebiyle hafta sonları hariç 5 gün 24 saat boyunca açık kalmaktadır. Bu sayede de gecenin bir köründe yatırım araçlarında görülen avantajlı fiyat hareketlerini değerlendirebilme imkanına sahip olursunuz. Bu özellik, başka hiçbir piyasada bulunmamaktadır.

MetaTrader adı verilen işlem platformları sayesinde masaüstü, tablet ve akıllı telefonlar üzerinden al – sat işlemi yapılabilmektedir. Emirlerinizi piyasaya iletmek için bu platformu kullanırsınız. Borsadan farklı olarak emirleri kendiniz piyasaya iletirsiniz ve milisaniyeler içerisinde gerçekleştiğini görürsünüz. İşlem platformu, yatırım sırasında işinize yarayacak her özelliği barındırır ve haberlerden analizlere kadar tek sayfada ihtiyacınız olan her şeye göz atabilirsiniz.

Forex Gerçekten Para Kazandırıyor mu?



Forex piyasası ile ilgili en çok merak edilen konu, gerçekten para kazandırıp kazandırmadığıdır. Hakkında birçok söylenti olması nedeniyle ilk defa duyan kişilerin aklında soru işaretleri bırakan bir konudur.

Forex, avantajlı özellikleri ile para kazanabileceğiniz finans piyasalarından birisidir. Kaldıraç oranları, anlık işlem yapabilmeyi mümkün kılan yapısı ve her daim piyasaya bağlı kalınması gibi özellikleri ile para kazanmanızı kolaylaştırmaktadır. Bir yatırımcı olarak sizin göreviniz ise piyasayı tanımak, özelliklerin nasıl kullanıldığı bilmek, fiyat hareketlerini analiz ederek doğru pozisyonları yakalayabilmek ve riskli durumlarla baş edebilecek deneyime sahip olmaktır.

Siz para kazanmanızı sağlayacak yetkinliğe sahip olduktan sonra forex piyasasının özelliklerini kullanarak kazancınızı artırabilirsiniz. Eğer bilgi ve deneyim sahibi olmadan, her şeyi piyasadan beklerseniz eliniz boş dönersiniz. Bu nedenle de piyasada para kazanılmadığını ve özelliklerin sadece göz boyamak için abartıldığını düşünürsünüz.

Elbette bu durum, forexin tamamen masum olduğu anlamına da gelmiyor. Çünkü oldukça hareketli bir piyasadır ve yatırımcısına hırs yaptırma özelliğine de sahiptir. Para kazanma hırsı ile saldırgan bir tavırla işlem yapıldığı sürece, risklerle karşılaşma olasılığı da artacaktır. Bu nedenle bilgi, deneyim ve psikoloji olarak kendinizi piyasaya hazırlamalı, sakin bir şekilde işlem yapmalısınız.

Forex Katılımcıları Kimlerdir?



Piyasanın ana katılımcıları, bankalar ve aracı kurumlardır. Bireysel ve kurumsal yatırımcılar da bu ana katılımcılar aracılığıyla işlemlerini gerçekleştirirler. Borsa aracı kurumlarından farklı görevlere sahip olan aracı kurumlardır ve müşterilerin alım – satım emirlerini gerçekleştirirler.

Forex Yasal mı?



Forex piyasası ile ilgili merak edilen konulardan birisi de yasal olup olmadığıdır. Hakkında birçok söylenti olması nedeniyle yasal olmadığı yönünde bilgiler dolaşmaktadır. Oysaki forex piyasası ülkemizde 2011 yılında SPK denetimine girerek yasallık kazanmış bir piyasadır.

2011 yılında getirilen düzenlemeler öncesinde de ülkemizde faaliyet gösteren forex, yasal sayılmıyordu. Ama büyük bir yatırımcı kitlesi tarafından tercih edildiği için SPK duruma el atarak, ülkemiz koşullarına göre piyasayı düzenlemiştir. Aracı kurumları denetim altına alarak, yatırımcıların haklarını korumaya başlamıştır. Gerekli şartları yerine getirmeyen aracı kurumlara belge vermeyerek, yatırımcılara uzak durmaları gerektiği mesajını vermiştir.

SPK denetimleri ile yasal hale gelen forex piyasasında hala merdiven altı işlem yaptıran firmalar bulunmaktadır. Bu firmalarla yapılan işlemlerde herhangi bir sorunla karşılaşıldığı zaman karşınızda bir muhatap bulamazsınız. SPK ise lisanslı kurumlarla işlem yapılması konusunda açık uyarılarda bulunmaktadır. Siz lisanslı bir forex şirketi ile çalıştığınız sürece forex piyasasında yasal bir şekilde işlemlerinizi yaparsınız. Bir sorunla karşılaştığınızda da haklarınızı savunabilirsiniz.

Forex Piyasasına Nasıl Başlanır?



Birikimlerinizi değerlendirmek için forex piyasasında işlem yapmayı düşünüyorsanız doğru bir başlangıç yapmanız gerekmektedir. Siz gerekli araştırmayı yapmalı, eğitimler almalı ve doğru aracı kurumu seçmelisiniz. Bilgi ve deneyim sahibi olmadan forexe başlamamalısınız. Hakkında edinmeniz gereken temel bilgileri aldıktan ve piyasanın size uygun bir yer olup olmadığına karar verdikten sonra giriş yapmaya karar vermelisiniz.

Forex piyasasına başlamak için birkaç adımı izlemeniz gerekmektedir. Kulaktan dolma bilgilerle değil, kendi araştırmalarınız sonucunda forexte yatırım yapmaya karar vermelisiniz. Bunun için belli bir araştırma yapmalı ve hakkında bilgi edinmelisiniz. Daha sonra doğru aracı kurumu seçmelisiniz. Bunun için de yasal olarak faaliyet gösteren aracı kurumları bulmalı, sunduğu hizmetleri ve teknik altyapılarını öğrenmelisiniz. Aracı kurumun forexte çok önemli olduğunu unutmamalı, piyasanın özeliklerinden yararlanabilmek için kaliteli bir kurum olup olmadığını araştırmalısınız.

Kendiniz için en iyisi olduğuna inandığınız aracı kurumu seçtikten sonra yatırım hesabı açma işlemlerine başlamalısınız. Bu işlemlerin ilk adımını web sitesinden gerçekleştirebilirsiniz. Daha sonra size ulaşacak olan müşteri temsilcisine öğrenmek istediklerinizi sorduktan sonra hesap açılışı için gerekli belgeleri oluşturmalısınız. Ardından yatırım yapmak istediğiniz miktarı hesabınıza aktararak ilk işlemlere başlayabilirsiniz.

Forex Aracı Kurumu Nasıl Seçilir?



Son derece önemli bir konu olduğunu bilmeli ve oldubittiye getirmemelisiniz. Ülkemizde aracı kurumlar, Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından denetlenmekte ve belgelenmektedir. Hazırlanan tebliğe uygun bir şekilde aracılık görevini üstlenen kurumlara yasal olduklarını belgeleyen lisanslar verilmektedir. Sizlerin de dikkat etmesi gereken ilk nokta bu kısımdır.

Yasal aracı kurumları belirledikten sonra her biri için araştırma yapmalısınız. Verdikleri hizmetler ve bunların kalitesi, teknik altyapıları, eğitim olanakları, analiz desteği gibi özelliklerini araştırmalısınız. Aracı kurumdan bu konular hakkında bilgi aldıktan sonra size en iyi hizmeti vereceğine inandığınızla yolunuza devam etmelisiniz.

Forexe Kaç Lira ile Girilir?

Forex piyasasına başlamak için sahip olmanız gereken başlangıç teminatı, ülkemiz koşullarında 50 bin lira ve muadili dövizdir. Daha önceleri 100 dolar olan alt sınır, 2017 yılında getirilen düzenlemeler ile 50 bin liraya yükseltilmiştir. Halihazırda forexte yatırım yapan kişilerin de hesaplarına bulunan teminatı tamamlamaları istenmiştir.

Forex piyasasında kayıp/kazanç oranları üzerinden değerlendirme yapan SPK, yatırımcıyı korumak adına düzenlemeler yapmıştır. Bunlardan birincisi teminatı yükselterek, yalnızca belli yatırımcıların işlem yapmasıdır. İkincisi ise kaldıraç oranlarının 1’e 100’den 1’e 10 oranına indirilmesidir.

Yeni düzenleme ile uygulamaya geçen kurallara göre işlem yapmak isteyen yatırımcılar için forex hala avantajlı bir piyasadır. Çünkü diğer piyasalarda olmayan özelliklere sahiptir ve en basitinden 5/24 alım – satım yapılabilmektedir.

Forexte Ne Alınır, Ne Satılır?



Küresel bir piyasa olan forexte, geniş bir yatırım aracı yelpazesi bulunmaktadır. Tüm dünya ülkelerinin para birimleri, ticarete konu olan emtialar, dünyanın en büyük hisse senetleri ve borsa endeksleri, forex piyasasında işlem görmektedir.

Forex piyasası küresel olması nedeniyle tüm dünya ülkelerine ait para birimleri işlem görmektedir. Çiftler halinde işlem gören para birimleri, parite ismiyle anılmaktadır. Parite, bir ülkenin para biriminin başka bir ülkenin parasına karşı değerini göstermektedir. Örneğin; Euro’nun dolar karşısındaki değeri EUR/USD paritesi ile gösterilmektedir.

Emtialar ise kıymetli madenler, sanayi metalleri, tarım ve enerji ürünleri, kimyasallar, gıda maddeleri gibi alt gruplara ayrılmaktadır. Altın, gümüş, petrol, bakır, alüminyum, platin, mısır, buğday, pamuk, kahve gibi ticari mallar ise en çok işlem gören emtialardır.

Forexte işlem gören hisse senetleri ise Apple, Google, Microsoft, Ferrari gibi tüm dünyanın tanıdığı şirketlerin kıymetli kağıtlardır. Borsa endeksleri de dünyanın en büyükleri olarak görülen; S&P500, Dow Jones, Dax 30, CAC 40, FTSEL 100, Stoxx 600 gibi endekslerdir. CFD denen fark kontratları sayesinde bu endeks ve hisse senetlerine kolayca yatırım yapabilirsiniz. Üstelik borsaya göre daha iyi olanaklar altında yatırım yapmış olursunuz.

Forex Nasıl Oynanır?



Her şeyden önce forex piyasasının bir oyun yeri olmadığını bilmelisiniz. MetaTrader üzerinden gerçekleştirilen işlemleri sizlerde öyle bir imaj yaratmış olabilir; ama paranızı yatırıp işlemlere başladığınız zaman ne bir oyun ne de bir kumar olmadığını anlarsınız.

Forex nasıl oynanır sorusu ile sıklıkla karşılıyoruz. İnternet üzerinden haftanın 5 günü 24 saat boyunca gerçekleştirilen işlemleri ile her türden yatırımcının para kazanabildiği bir piyasadır. Başarılı işlemler için iyi bir bilgi birikimi gerektirir ve kurallarına göre oynamanız gerekir.

Forex piyasasında işlem yapmaya karar verdiğiniz zaman önce bilgi ve deneyim sahibi olmalısınız. Yatırım hesabınızı açtıktan sonra bütün işlemler çok hızlı ilerleyeceği için hesap açmadan önce belli bir eğitim almanızı tavsiye ederiz. Bu sayede size göre bir yer olup olmadığını da anlamış olursunuz. Özellikle bu aşamada sanal para ile gerçek piyasa koşullarında işlem yapmanızı sağlayan demo hesapları kullanmalısınız.

Demo hesapları etkin bir şekilde kullanarak, forexte nasıl işlem yapıldığını öğrenebilirsiniz. Aynı zamanda stratejiler geliştirerek, riskleri nasıl önleyeceğinizi de öğrenmiş olursunuz. Forex nasıl oynanır öğrenmek için demo hesaplar en iyi olanaklardır.

Forex İşlemleri Nasıl Yapılır?



Forex piyasasında en bilindik haliyle düşükten alıp yüksekten satma mantığıyla yatırım yapılmaktadır. Örneğin; EUR/USD paritesinin yükseleceğini öngördüğünü zaman, istediğiniz büyüklükte bir alım yaparsınız ve beklentiniz gerçekleştiğinde satışa geçerek karınızı alırsınız. Elbette bu öngörüye sahip olabilmek için piyasayı iyi bir şekilde takip etmeli, analizler yapmalı ve kendi stratejinize göre işleme girip çıkmalısınız.

Doğru işlemler yapmak için yatırım araçlarını iyi tanımalı, gelişmeleri takip etmeli, merkez bankalarının açıklamalarını izlemeli ve fiyatlarda değişikliğe sahip olabilecek her şeyden haberdar olmalısınız. Bu şekilde enstrümanın hangi yönde hareket edeceğine karar verebilir ve doğru pozisyonu oluşturursunuz.

Forex piyasasının özelliklerinden birisi de fiyatlar yalnızca yükselirken değil, düşerken de yatırım yapabilmenizdir. Paritenin düşüşe geçeceğini öngördüğünüz zaman, portföyünüzde bulunmasa bile satış yönünde emir verebilir ve beklentiniz gerçekleştiğinde işlemi sonlandırarak karınızı alabilirsiniz. Pozisyon oluşturmak için acele etmemeli, hareketleri doğru bir şekilde analiz etmeli ve emin olmadığınız pozisyonlara girmemelisiniz.

Forex Piyasası İşlem Saatleri Nelerdir?



Küresel bir piyasa olan forexte hafta sonları hariç hafta içi 5 gün 24 saat boyunca işlem yapabilirsiniz. Pazar gece yarısı açılan piyasa, cuma gece yarısına kadar aktif kalmaktadır. Coğrafi konumdan kaynaklanan saat farklılığı nedeniyle bir ülkenin piyasası kapanırken, bir diğeri açılmakta ve bu sayede piyasa 24 saat boyunca açıklamaktadır.

Forex Eğitimleri Nelerdir?



Forex piyasasının en iyi yönlerinden birisi de aracı kurumlar tarafından verilen ücretsiz eğitimlerdir. Kaliteli hizmet veren aracı kurumların hepsi, yatırımcılar için bir eğitim seti oluşturmuştur ve isteyen herkese ücretsiz bir şekilde bunları sunmaktadır. Hatta internet sitelerini ziyaret ederek, küçük bir formu doldurduktan sonra eğitim setini indirebilirsiniz.

Forex eğitimleri; e-kitaplar, videolar, webinarlar ve demo hesaplardan oluşmaktadır. E-kitaplar, forex hakkında en temel bilgileri sizlere vermektedir ve iyi bir başlangıçtır. Aynı zamanda internet üzerinden araştırma yaptığınız zaman forex hakkında yapılmış birçok makaleye ulaşabilirsiniz. Bunların hepsinden küçük – büyük bir şeyler öğrenebilirsiniz.

Forex videoları ise aracı kurumların eğitimcileri ve uzmanları tarafından hazırlanmaktadır. Hem bilgileri örneklerle anlatmaları hem de işlemlerin mantığının kavranması için oldukça iyi birer eğitim aracıdırlar. Videoları ister bilgisayarınıza indirebilir ister video paylaşım kanallarından takip edebilirsiniz.


Webinar dediğimiz eğitimler ise online seminerlerdir. Tarihleri açıklanan özel eğitimlere kaydınızı önceden yaptırırsınız ve zamanı geldiği zaman bilgisayarınızın başına geçerek eğitimi izlemeye başlarsınız. Takıldığınız noktalarda sorularınızı anında ileterek bilgi edinebilirsiniz

Demo hesaplar da sanal para ile gerçek piyasa koşullarına işlem yapmanızı sağlar. Bir oyun benzeri şekilde demo hesaplarla forex işlemlerinin nasıl yapıldığını risk almadan öğrenebilir, stratejiler geliştirebilir, yatırım araçlarının nelerden etkilendiği ve nasıl tepkiler verdiği konusunda da kendinizi eğitebilirsiniz.

Forex Piyasasının Riskleri Nelerdir?



Forexte de diğer piyasalar gibi çeşitli riskler bulunmaktadır. Sonuçta yatırım araçlarının fiyatlarında görülen dalgalanmalara göre işlem yapıyorsunuz ve hesaba katamadığınız durumlarla karşılaşma ihtimaliniz yüksektir. Forex piyasasındaki en önemli risklerin başında bunlar gelmektedir. Çünkü büyük bir piyasadır ve işlemler hızlı bir şekilde gerçekleşir. Bir hata yaptığınızı anladığınız zaman her şey için çok geç olabilir.

Forex piyasasında karşılaşabileceğiniz risklerden birisi de yasal olmayan bir aracı kuruma denk gelmenizdir. Aracı kurumu çok iyi araştırmazsanız ve sahip olduğu belgenin gerçekliğini sorgulamazsanız böyle bir durumla karşılaşabilirsiniz.

Avantajlı özelliklerinin bulunması da aynı zamanda bir risk olarak görülebilir. Çünkü yatırımcılar para kazanma hırsı ile hareket ettikleri zaman büyük ihtimalle kaybedeceklerdir. Kaldıraç oranları nedeniyle de bu hırs artabilir ve daha çok kazanç elde etmek için bir şeyleri hesaba katmadan pozisyon oluşturabilirsiniz. Dolayısıyla bu durumda da kayıpla karşılaşma ihtimaliniz artacaktır.

Sakin ve planlı bir şekilde forex piyasasında yatırımlarınızı yaptığınız sürece riskli durumlarla başa çıkabilirsiniz. Aynı zamanda zarar durdur/kar al gibi emirleri doğru şekilde kullanarak riskli durumlara karşı önlem alabilirsiniz.

Forex Emirleri Nelerdir?



Forexte yatırım yaparken kullanacağınız birkaç özel emir bulunmaktadır. Bunların başında da stop loss/take profit olarak da göreceğiniz zarar durdur/kar al emirleri gelmektedir. Bu iki emir, sayesinde belli bir seviyede işleminizin durmasını sağlayabilirsiniz. Stop loss emri girdiğiniz zaman işlemin eksiye geçmesiyle hangi seviyede durması gerektiğini belirleyebilirsiniz. Aynı şekilde kar al emrinde de kazancın belli bir seviyeye geldikten sonra hesabına geçmesini sağlayabilirsiniz.

Piyasa, durdurma ve bekleyen emirler olarak birbirinden farklı şekilde işlemlerinizi başlatabilirsiniz. Bu emirler hakkında detaylı bilgi sahibi olduğunuz zaman, hangisini ne zaman kullanmanız gerektiğini de bilir ve işlemlerinizde bunların avantajını kullanabilirsiniz.

Forexte Komisyon ve İşlem Ücretleri



Forex piyasasının avantajlı yönlerinden birisi de diğer piyasaların aksine komisyon ve işlem ücreti bulunmamasıdır. Forex piyasasında işlem yaptığınız için aracı kurumlara herhangi bir komisyon ödemezsiniz ve onlar da sizden böyle bir ücret talep edemezler. Aynı şekilde işlem ücreti de bulunmamaktadır.

Forex şirketleri kazançlarını yaptığınız işlemlerde spread ve swap bedelleri üzerinden elde etmektedir. Bunlar ise size yansımamaktadır.

Forexin Diğer Piyasalardan Farkı Nedir?



Forexin diğer piyasalara göre daha popüler olmasının çeşitli nedenleri vardır. Bunların başında küresel olması ve dünyanın en büyük işlem hacmine sahip olması gelir. Günlük 7 trilyon dolar civarındaki işlem hacmi sayesinde kısa vadeli fiyat hareketlerinden faydalanma imkanı bulursunuz. En büyük farklarından birisi de hafta sonları hariç her gün 24 saat boyunca açık kalmasıdır. 5/24 açık olması sayesinde de istediğiniz yer ve zamanda pozisyon oluşturabilirsiniz.

Forex piyasasının; kaldıraç sistemi, çift yönlü işlemlerin çalışma şekli, yatırım aracı çeşitliliği ve komisyonsuz bir şekilde işlem yapılabiliyor olması gibi avantajları bulunmaktadır. İşlem platformları sayesinde emirlerinizi kendiniz doğrudan piyasaya gönderebilirsiniz. Piyasanın işlem hacmi sayesinde de verdiğiniz emirlerin hemen gerçeklemesi mümkündür.

Türk Yatırımcıların Forexte Dikkat Etmesi Gereken Noktalar Nelerdir?



Forex piyasası ülkemizde 2011 yılında yasal kabul edilmiştir. Bunun için Sermaye Piyasası Kurulu çeşitli düzenlemeler yapmış ve buna göre tebliğler yayımlayarak, aracı kurumlarla yatırımcıların bunlara uymasını sağlamıştır. Bir yatırımcının dikkat etmesi gereken en önemli nokta, yasal bir aracı kurumla çalışmasıdır.

Eğer yasal bir aracı kurumla çalışırsanız büyük bir riski önlemiş olursunuz. Forex piyasasının adının dolandırıcılık olayları ile anılmasının sebeplerinden birisi yasal olmayan aracı kurumların neden olduğu olayladır.

Forex piyasasında yasal bir aracı kurumla çalıştığınız zaman, paranız Takasbank nezdinde sizin adınıza saklanmaktadır. Birçok yatırımcı parasının aracı kurumlar tarafından kullanıldığı düşüncesinden rahatsız olmaktadır. Ama forex piyasasında böyle bir durum söz konusu değildir. Çünkü Takasbank’ta oluşturulan hesapta paranız saklanmaktadır.

Dikkat etmeniz gereken bir diğer konu ise aracı kurumun teknik altyapısının güçlü olmasıdır. Bu birçok konuda size avantaj olarak geri dönecektir. Hem para çekme ve yatırma işlemlerinde hem de oluşturacağınız pozisyonun anında gerçekleşmesi konusunda önemli bir detaydır.

Türk forex yatırımcılarının dikkat etmesi gereken en önemli konulardan birisi de eğitimlerdir. Yapılan araştırmalara göre Türkiye’nin finansal okuryazarlığı düşüktür ve yatırımlardaki başarısızlık oranları da bunu kanıtlamaktadır. Dolayısıyla forex gibi hızlı bir piyasaya girmeden önce para kaybetmemeniz için mutlaka bir dizi eğitim almanız gerekmektedir.

Başarılı bir yatırımcı olabilmek için iyi bir piyasa takipçisi ve analisti olmanız da gerekmektedir. Bu yalnızca Türk yatırımcılar için değil, tüm yatırımcılar için gerekli bir konudur. Eğer piyasa takip etmeyi ve analiz yapmayı bilmiyorsanız forex piyasası yerine diğer yerlerde işlem yapmanızı tavsiye ederiz. Ama bu kuralın diğer tüm piyasalar için de geçerli olduğunu unutmamanız gerekmektedir.

Forex Para Yatırma ve Çekme İşlemleri Nasıl Yapılır?



Forex piyasasında para çekme ve yatırma işlemleri de en çok merak edilen noktalardan birisidir. Bir yatırımcının hesabına paranın anında geçmesi ve istediği zaman çekebilmesi gerekmektedir. Bu noktada birçok kriter önemli olduğu gibi aracı kurumların altyapısının gücü bu noktada da ortaya çıkmaktadır.

Forex piyasasında para yatırma işlemleri tıpkı havale işleminde olduğu gibi kolay bir şekilde yapılabilmektedir. Bu işlemleri ister online bankacılık işlemlerinde olduğu gibi ister mobil cihazlarınızdan gerçekleştirebilirsiniz. Yatırdığınız para doğrudan yatırım hesabınıza geçecektir.

Para çekme işlemi ise biraz daha farklıdır. Para çekmeye karar verdiğiniz zaman, müşteri temsilcinize bu konuyu bildirmeniz gerekiyor. O ise size bir form doldurtacaktır ve para çekme talebinizi işleyecektir. Üstelik bu işlemler için borsada olduğu gibi 2 iş günü beklemenize de gerek yoktur. Forex piyasasında para çekme işlemleri aynı gün gerçekleşmektedir.

Forex ile ilgili Önemli Kavramlar



Forex piyasasında gerçekleştirilen işlemler borsaya göre çok daha basit bir şekilde gerçekleştirilir. Örneğin emirler borsa emirlerine göre daha basittir. Alım ve satım emrinden olan forex emirlerinde ek olarak zarar durdur ve kar al emirleri bulunmaktadır. Piyasa işlem yapacak kişilerin çoğunlukla duyacakları kavramlar ise kotasyon, pip, spread, lot, kaldıraç, alış fiyatı (bid) ve satış fiyatı (ask) şeklindedir.

Kaldıraç Sistemi Nedir?

Forexi en cazip piyasaya çeviren kaldıraç oranları, kazancınızı artırmanızı sağlamaktadır. Ülkemizde 2017 yılına kadar 1’e 100 oranında uygulanan kaldıraç sistemi, artık 1’e 10 olarak uygulanmaktadır.

1’e 10 kaldıraç oranı ile işlem yapmak demek, elde edeceğiniz kar oranını 10 kat artırmanız demektir. 1000 dolar büyüklüğünde bir pozisyon için 100 dolar yatırmanız yeterli olacaktır. Aynı şekilde bir işlemden 5 dolar kazanmak yerine 50 dolar kazanırsınız.

Kaldıraçlı işlem yaparken dikkat etmeniz gereken nokta, aynı oranda risklerin de arttığıdır. Bu nedenle dikkatli bir şekilde işlem yapmanız gerekmektedir. Kaldıraçlı işlem yapma deneyimine sahip değilseniz kullanmamanızı tavsiye ederiz.

Çift (İki) Yönlü İşlem Nedir?

Forex piyasasının güzel yanlarından birisi de çift yönlü işlem yapabilme imkanınızın olmasıdır. Normal şartlarda sadece fiyatlar yükseleceği zaman kazanç sağlarsınız. Çift yönlü işlemler sayesinde portföyünüzde olmayan bir ürün için satış yönünde emir verebilirsiniz.

Çift yönlü işlemlerin mantığı şu şekilde özetlenebilir. Normal şartlarda bir yatırım aracının fiyatının yükseleceğini öngörüyorsanız alım yönünde pozisyon oluşturursunuz. Beklentiniz gerçekleştiğinde de kar edersiniz. İki yönlü işlemler sayesinde fiyatı düşecek bir yatırım aracı ile elinizde olmamasına rağmen satış yönünde pozisyon oluşturabilirsiniz. Bu şekilde beklentiniz gerçekleştiği zaman yine kar etmiş olursunuz.

Kotasyon

Forex piyasasında para birimleri çiftler halinde işlem görmektedir ve buna parite denilir. Parite kavramı ise tam olarak; bir para biriminin başka bir para birimine karşı değeri ifade etmektedir. Kotasyonda bu pariteler için geçerlidir. Piyasada fiyatlandırılmış bir para biriminin geçerli olan fiyat dönüştürme oranına kotasyon denilmektedir. EUR/USD paritesi, USD/JPY paritesi ve GBP/USD paritesi bir kotasyonu temsil etmektedir.

Pip

Price Interest Point kelimelerinden oluşan pip kelimesi Türkçe, fiyat faiz noktası anlamına gelmektedir. Forex piyasasında alım – satım yapılan yatırım araçlarının azalması veya yükselmesi halinde meydana gelen en küçük değişiklik anlamına gelmektedir. Yapılan işlemin başlangıç değeri ile son değeri arasındaki farkı ifade ettiği için de, kar veya zarar miktarının hesaplanmasını sağlamaktadır.

Spread

Alış fiyatı (bid) ve satış fiyatı (ask) arasındaki fiyat farkına spread denilmektedir. Örnek vermek gerekirse; USD/JPY paritesinin alış fiyatı 1,2150, satış fiyatı da 1,2155 olsun.

1,2155 – 1,2150 = 0,0005 alış ve satış fiyatı arasındaki farktır. Yani spread 5’tir.

Lot

İşleminizin kaç birimlik olduğunu ifade etmektedir. Finans piyasalarında alım – satımı gerçekleşen yatırım aracının miktarını belirtir. Miktarlarına göre mikro, mini ve standart lot olarak sınıflandırılmaktadır. Forex piyasasında ayrı bir öneme sahip olan lot, yaptığınız işlem sonucunda elde edilen kar – zarar miktarı, lot miktarına göre hesaplanmaktadır.

Alış Fiyatı (bid)

Bir mal için alım karşılığında ödenecek olan paradır. Forex piyasasında aracı kurumun almak istediği fiyatı ifade ederken, yatırımcı için satış yapacağınız fiyatı ifade eder.

Satış Fiyatı (ask)

Aracı kurumun satmak istediği fiyattır. Yatırımcı için ise alış yapacağı fiyatı ifade etmektedir.

Forex piyasasının diğer piyasalardan daha farklı bir yapıya sahip olduğundan daha önce bahsetmiştik. Bu farklı yapısı sayesinde forex yatırımlarından daha yüksek kazançlar elde edilebilmektedir. Ama temel de aynı olan mantıkları ise piyasada işlem yapmaya başlamadan önce eğitim alınması, iyi bir piyasa takibi gerektirmesi, analiz yapabilme yeteneği, yatırımcıların kendi stratejilerini kullanması ve psikolojilerini işlem yapmaya hazırlamalarıdır.

Forex nedir sorusunu yanıtlamak için tarihini de iyi bir şekilde bilmek gerekir. Çünkü tarihi, piyasanın gelişimini ve bugün geldiği pozisyonun en iyi anlatımıdır. Para birimlerinin ülkeler arasında değiş tokuşundan bahsettiğimiz için paranın ilk kullanılmaya başladığı ve uluslararası ticaretin ilk yapılmaya başladığı zamanlara kadar giderek forex tarihi araştırılmalıdır.

Dünyada ve Türkiye’de Kısaca Forex Tarihi

Para henüz alışverişte kullanılmaya başlamadan önce insanlar ihtiyaçlarını takas sistemiyle gidermekteydi ve elinde bulunan malı ihtiyacı olan bir mal ile değiştirmekteydi. İlerleyen süreçte bu takas sistemi işlememeye başladı ve ülkeler arasında ticareti de kolaylaştıracak başka bir sisteme geçilmeliydi. Paranın kullanılmaya başlamasının yanı sıra çeşitli kolaylıkları nedeniyle madeni paradan kağıt paraya geçilmesiyle birlikte de bu takas sisteminden daha iyi olan bir sistem bulunmuş oldu. Ama bu seferde ülkeler para birimlerini birbirine çevirme konusunda sorunlar yaşamaya başladı.

Kur sistemlerinin başlangıcı olan bu dönemde 2. Dünya Savaşı sonrasında, uluslararası ticaretin geliştirilmesi ve buna yönelik yeni yöntemlerin aranmasıyla Birleşmiş Milletler Para ve Finans Konferansı düzenlenmiştir. Bu konferans 1944 yılında ABD New Hampshire’da bulunan küçük belde olan Bretton Woods’ta düzenlenmiştir ve sonucunda Bretton Woods Anlaşması (Uluslararası Para Anlaşması) imzalanmıştır.

Bretton Woods Anlaşması – 1944

Bretton Woods Anlaşması sabit kur sisteminin de başlangıcı olmuştur. Anlaşmaya katılan ve parasını altına dönüştürmeyi kabul eden ülkelerin para birimlerinin dolara göre değeri belirlenmiştir. Yani Bretton Woods Anlaşması dolar – altın dönüştürülebilirliğini kabul ederek ülkeler arası ticaretin yapılmasını mümkün kılmıştır. 1 ons altının 35 dolar’a eşit olduğu kabul edilmiştir.

Ülkeler arasında çok ince hesaplar olmadığı sürece dolar – altın dönüştürülebilirliği üzerinden ticari işlemler gerçekleştirilmiştir. Aynı zamanda ülkeler bu dönüşümde eğer dolar karşısında parasının değerini değiştirmek isterse de, devalüasyon ve revalüasyon oranları maksimum % 10 olarak belirlenmiştir. Eğer bu oranın üzerine çıkılacaksa, IMF izni ile işlemin gerçekleştirilmesi kararı verilecektir.

Sabit kur sisteminin başlangıcı olan Bretton Woods Anlaşması 1971 yılına kadar devam etmiştir. Daha sonra ise Smithsonian Anlaşması imzalanmıştır.

Smithsonian Anlaşması – 1971

Bretton Woods Anlaşması ile kabul edilen dolar – altın dönüşümüne, ABD’nin son vermesi ve dış ticarete tek yönlü kısıtlamalar getirmek istemesi üzerine anlaşma bozulmuştur. Batılı ülkeler, ABD’nin yapmış olduğu baskı sonucunda Smithsonian Anlaşması’nı imzalanmıştır.

Smithsonian Anlaşması ile dolar % 9 oranında devalüe edilmiştir ve 1 ons altının değeri 35 dolardan 38 dolara çıkartılmıştır. Dolar paritesinde dalgalanma marjı %1’den % 2,25’e yükseltilmiştir. Aynı zamanda dolarda meydana gelen devalüasyon nedeniyle de, diğer ülkeler kendi para birimlerini sabit kur sistemi üzerinden birbirine bağlayarak dolarda meydana gelen dalgalanmalara bıraktılar.

Bu sistem ve anlaşma 1973 yılında geçerliliğini yitirdi ve üzerinde meydana gelen değişiklikler sonrasında Bretton Woods sistemi de tam anlamıyla sona ermiş oldu. Sabit kur sistemine göre daha güçlü bir sistem olan esnek kur sistemine geçiş yapıldı.

Esnek Kur Sistemine Geçilmesi – 1973 (Forex’in Başlangıcı)

Esnek kur sistemi forex piyasasının başlangıcı olarak kabul edilmektedir. 1973 yılının başında bazı batılı ülkelerde ve Japonya’da dolar kuru serbest bırakılmış ve esnek kur sistemine geçilmiştir. Uluslararası ticaretten etkilenen Japonya ve Amerika sabit döviz kuruna bağlı kalmışlardır. Ama bu durum zamanla güç bir durum haline gelmiştir.

Esnek kur sistemi ise bilanço artışı ve açığına yenik düşmüştür. Aynı zamanda altın satın alma değerini kaybetmiştir ve döviz kurunda fark edilir düzeyde dalgalanmalar meydana gelmeye başlamıştır. Kur devamlı olarak değişiklik göstermeye başlamıştır ve günümüzün değişken kur sistemi ortaya çıkmıştır. Bilindiği gibi bu sistemde para birimlerinin değerleri de arz ve talebe göre belirlenmektedir. Bu da forex piyasasının işleme temelini oluşturmaktadır.

Türkiye’de Forex Nasıl Gelişti, Hangi Aşamalardan Geçti?

Ülkemizde forex piyasası 2011 yılında yasal hale gelmiştir. Öncesinde ise herhangi bir yasal dayanağı olmaksızın yatırımcılar tarafından tercih edilmiştir. Çeşitli sorunlarla karşılaşılmış ve bir süre sonra SPK duruma el atarak çeşitli düzenlemeler getirmiştir.

Aracı kurumlara yönelik getirilen kurallar çerçevesinde forex işlemleri yapılmaya başlanmış ve yatırımcıların güvenlikleri de sağlanmıştır. Hem kaldıraçlı işlemler hem de aracı kurumların uyması gereken kurallar olarak iki farklı tebliğ yayımlanmıştır. SPK bu tebliğleri günün gerekliliklerine göre düzenleyerek uygulamıştır.

Forex piyasasının ülkemizde yasallığı kabul edildikten sonra SPK sürekli olarak denetimlerini sürdürmüştür. İlk başta yasal olarak lisans verdiği aracı kurumların, herhangi bir uyumsuzluk halinde lisanslarını iptal etmiştir. Yeni kurumlara ise uyması gereken şartları net bir şekilde belirlemiştir.

SPK’nın yürürlüğe aldığı iki büyük tebliğ değişikliği bulunmaktadır. Bunlardan birincisi 14 Ocak 2016 tarihinde 29593 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Bu tebliğe göre; başlangıç teminatında 20 bin liralık sınıra göre kaldıraç oranı kullanılmaya başlandı. 20 bin liranın üstündeki yatırımcılara 1’e 100 kaldıraç kullanma imkanı verilmiştir.

20 bin lira ve muadili dövize “profesyonel yatırımcı” tanımı getirilirken, Amerikan dolar ve Euro’nun değişim oranlarını esas alan varlıklarda 1’e 100 kaldıraç kullanılmaya başlandı. Diğer varlıklarda ise 1’e 50 sınırı getirildi.

Teminatı 20 bin liranın altındaki yatırımcılara ise TL, USD ve Euro değişim oranlarını esas alan varlıklarda maksimum 1’e 50 oranında kaldıraç kullanma imkanı verildi. Diğer varlıklarda ise maksimum 1’e 25 oranında kaldıraç kullanabiliyorlardır. Aynı zamanda tebliğ değişikliği ile demo hesap kullanma zorunluluğu da getirilmiştir.

İkinci büyük tebliğ değişikliği ise 10 Şubat 2017 tarihinde getirildi. Bu tebliğ, Türkiye’de forex piyasasının ipini çekti desek hiç de yanlış olmaz. Çünkü forex piyasasında yatırım yapabilmek için minimum teminat tutarı 50 bin lira ve muadili dövize yükseltildi. Aynı zamanda kaldıraç oranları kesin bir şekilde 1’e 10 oranına indirildi. Dolayısıyla piyasanın tüm cazibesi yitirilmiş oldu.

10 Şubat 2017 tebliği sonrasında yurt dışı forex şirketlerine yönelen yatırımcılara da yaptırımlar getirilmiştir. Yabancı firmalarla işlem yapılması yasaklanırken, merdiven altı forex şirketleri ile yapılan işlemlerde bir sorunla karşılaşılması durumunda yasal bir güvence olmadığı duyurulmuştur. Zaten öyle de olmuş ve birçok kişiyi kandıran bu firmalar, yatırımcıların parasını dolandırarak ortadan kaybolmuştur.

Açıklanan son rakamlara göre; Türkiye’de kaldıraçlı işlemlerin müşteri sayısı 5 bin civarına kadar gerilemiştir. Kar – zarar oranları arasındaki farkın açılmasıyla birlikte SPK duruma el atma gerekliliği duymuştur ve özellikle küçük yatırımcıların kaybetmesinin önüne geçilmeye çalışılmıştır. Buna karşın küçük yatırımcıları kandıran aracı kurumlar olmuş ve yine para kaybetmelerine neden olmuşlardır.


KAYNAK